Những ngày đầu sau khi có giấy phép kinh doanh thường là giai đoạn bận rộn và hỗn độn nhất. Tìm mặt bằng, tuyển người, lo sản phẩm, tiếp khách hàng đầu tiên — danh sách việc cần làm dài vô tận. Và trong guồng quay đó, phần lớn chủ doanh nghiệp mới để các nghĩa vụ thuế sang một bên với suy nghĩ "để ổn định rồi tính."
Vấn đề là: cơ quan thuế không chờ bạn ổn định. Đồng hồ bắt đầu chạy ngay từ ngày bạn có mã số thuế — và nhiều nghĩa vụ có deadline cứng trong 30, 60, hoặc 90 ngày đầu. Bỏ sót là phát sinh phạt, dù bạn chưa có doanh thu một đồng nào.
Dưới đây là 12 việc cụ thể bạn cần hoàn thành trong 90 ngày đầu.
Bài viết mang tính tham khảo thông tin chung dựa trên các quy định thuế hiện hành và không thay thế cho tư vấn chuyên môn chính thức. Mỗi doanh nghiệp có đặc thù ngành nghề, cơ cấu và hoàn cảnh khác nhau — những yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến nghĩa vụ và lựa chọn thuế phù hợp. Nếu bạn vừa thành lập doanh nghiệp hoặc đang trong giai đoạn chuẩn bị, chuyên gia của THTax có thể giúp bạn thiết lập đúng ngay từ đầu — tránh những lỗi tốn kém mà doanh nghiệp mới thường gặp phải.
Tháng đầu tiên: Nền tảng không thể bỏ qua
1. Đăng ký phương pháp tính thuế GTGT
Doanh nghiệp mới có hai lựa chọn: phương pháp khấu trừ hoặc phương pháp trực tiếp. Phương pháp khấu trừ cho phép bạn khấu trừ VAT đầu vào — có lợi hơn nếu bạn có nhiều chi phí mua hàng hóa, dịch vụ đầu vào có hóa đơn. Phương pháp trực tiếp thì đơn giản hơn nhưng không được khấu trừ.
Lựa chọn này ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền và nghĩa vụ thuế của bạn trong nhiều năm — vì một khi đã đăng ký, không dễ thay đổi. Deadline đăng ký là trong vòng 10 ngày kể từ khi bắt đầu hoạt động.
2. Đăng ký và kích hoạt hóa đơn điện tử
Kể từ khi hóa đơn điện tử trở thành bắt buộc, không có hóa đơn đồng nghĩa với không thể xuất hóa đơn cho khách — và không thể ghi nhận doanh thu hợp lệ. Việc chọn nhà cung cấp phần mềm hóa đơn điện tử, đăng ký với cơ quan thuế và kích hoạt hệ thống cần được thực hiện ngay trong tuần đầu tiên, không phải khi khách hàng đầu tiên yêu cầu hóa đơn.
3. Mở tài khoản ngân hàng doanh nghiệp và đăng ký với cơ quan thuế
Tài khoản ngân hàng doanh nghiệp không chỉ để nhận tiền — đây là tài khoản mà toàn bộ giao dịch nộp thuế điện tử sẽ đi qua. Sau khi mở tài khoản, bạn cần thông báo số tài khoản cho cơ quan thuế theo quy định.
4. Đăng ký nộp thuế điện tử
Hầu hết các nghĩa vụ khai và nộp thuế hiện nay đều thực hiện qua cổng điện tử của Tổng cục Thuế. Đăng ký tài khoản, cài đặt chữ ký số, và làm quen với hệ thống trước khi đến deadline tờ khai đầu tiên — đừng để lần đầu đăng nhập là lúc bạn đang trễ hạn nộp.
5. Xác định kỳ khai thuế GTGT: Tháng hay quý?
Doanh nghiệp có doanh thu năm trước dưới 50 tỷ đồng được khai thuế GTGT theo quý thay vì theo tháng — ít áp lực hơn đáng kể. Doanh nghiệp mới thành lập mặc định khai theo quý trong năm đầu tiên. Nắm rõ điều này để không bị nhầm lịch nộp tờ khai.
Tháng thứ hai: Xây hệ thống vận hành
6. Thiết lập hệ thống kế toán và lưu trữ chứng từ
Đây là việc mà nhiều chủ doanh nghiệp mới trì hoãn lâu nhất và hối hận nhiều nhất. Mỗi hóa đơn mua vào, mỗi phiếu chi, mỗi hợp đồng — tất cả đều cần được lưu trữ có hệ thống ngay từ ngày đầu. Chứng từ bị thất lạc từ tháng đầu tiên sẽ không thể lấy lại được, và đó là chi phí bị mất quyền khấu trừ vĩnh viễn.
Dù bạn tự làm kế toán hay thuê ngoài, hãy thiết lập quy trình lưu trữ chứng từ trước khi có giao dịch đầu tiên — không phải sau.
7. Đăng ký lao động và bảo hiểm xã hội nếu có nhân viên
Ngay khi ký hợp đồng lao động đầu tiên, đồng hồ nghĩa vụ BHXH bắt đầu chạy. Đăng ký tham gia BHXH cho người lao động phải thực hiện trong vòng 30 ngày kể từ khi ký hợp đồng. Chậm đăng ký không chỉ bị phạt hành chính mà còn có thể phát sinh trách nhiệm truy đóng toàn bộ số BHXH còn thiếu cộng lãi suất.
8. Lập và nộp tờ khai thuế đầu tiên — kể cả khi chưa có doanh thu
Đây là điểm nhiều người hiểu sai: tờ khai thuế phải nộp đúng hạn ngay cả khi không có doanh thu, không có phát sinh. Tờ khai "không phát sinh" vẫn phải nộp — và nộp chậm vẫn bị phạt. Hãy đặt nhắc lịch cho deadline tờ khai GTGT và tờ khai tạm tính thuế TNDN từ trước.
9. Rà soát lại danh sách ngành nghề kinh doanh đã đăng ký
Sau khi bắt đầu vận hành thực tế, đây là thời điểm tốt để kiểm tra lại xem các mã ngành đã đăng ký có phản ánh đúng hoạt động thực tế không — và liệu có ngành nào bị thiếu không. Như đã đề cập trong bài trước, ngành nghề đăng ký sai hoặc thiếu có thể ảnh hưởng đến thuế suất VAT, chi phí được trừ, và ưu đãi thuế TNDN. Thời điểm sửa dễ nhất là ngay trong những tháng đầu, trước khi có nhiều giao dịch tích lũy.
Tháng thứ ba: Hoàn thiện và kiểm tra
10. Kiểm tra điều kiện hưởng ưu đãi thuế TNDN
Nhiều doanh nghiệp mới đủ điều kiện hưởng ưu đãi thuế TNDN — miễn thuế 2 năm, giảm 50% trong 4 năm tiếp theo — nhưng không biết hoặc không chuẩn bị hồ sơ đúng cách để áp dụng. Các ưu đãi này thường gắn với ngành nghề, địa bàn đầu tư, hoặc quy mô doanh nghiệp. Đừng để đến khi quyết toán năm đầu tiên mới tìm hiểu — một số điều kiện cần được chuẩn bị và ghi nhận từ sớm.
11. Xây dựng lịch nghĩa vụ thuế cả năm
Sau 60 ngày vận hành, bạn đã có đủ thông tin để lập một lịch thuế đầy đủ cho 12 tháng tiếp theo: deadline tờ khai GTGT theo quý, tạm tính thuế TNDN, quyết toán thuế TNCN cho nhân viên, báo cáo tài chính năm. Có lịch trước giúp bạn phân bổ nguồn lực và tránh bị bất ngờ bởi các deadline dồn vào cùng một thời điểm.
12. Thực hiện kiểm tra nội bộ hồ sơ thuế lần đầu
Trước khi kết thúc 90 ngày đầu, hãy ngồi lại và tự hỏi: tất cả các nghĩa vụ khai báo đã được thực hiện đầy đủ chưa? Chứng từ có được lưu đúng cách không? Có tờ khai nào bị bỏ sót không? Phát hiện và điều chỉnh sai sót sau 90 ngày vẫn dễ hơn rất nhiều so với sau 2-3 năm tích lũy.
90 ngày đầu quyết định nền tảng của nhiều năm sau
Hồ sơ thuế của một doanh nghiệp giống như tiền sử bệnh án — một khi đã có vết, rất khó xóa hoàn toàn. Nhưng nếu được xây dựng đúng từ đầu, nó trở thành tài sản vô hình hỗ trợ bạn trong mọi bước phát triển tiếp theo: vay vốn, gọi đầu tư, mở rộng, hay đơn giản là ngủ ngon mà không lo cơ quan thuế gõ cửa.
12 việc trên không phải danh sách để hoàn thành một lần rồi quên — mà là nền tảng của một hệ thống vận hành tài chính lành mạnh cho những năm dài phía trước.
Hệ thống văn phòng :
🔹Trụ sở chính: 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Đà Lạt: 72 Nguyễn Công Trứ, Phường Lâm Viên - Đà Lạt, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Kon Tum: 227 Phan Đình Phùng, Phường Đăk Cấm, Tỉnh Quảng Ngãi
🔹VPĐD tại TP. HCM: 779 Huỳnh Văn Lũy, Phường Bình Dương, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Gia Lai: 59 Trường Chinh, Phường An Nhơn Đông, Tỉnh Gia Lai
🔹VPĐD tại Bảo Lộc: 48/49 Phạm Ngọc Thạch, Phường 1 – Bảo Lộc, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Hà Nội: Phòng 701, Tòa nhà Kim Ánh, Số 1 ngõ 78, Phường Cầu Giấy, TP. Hà Nội
CÔNG TY TNHH ĐÀO TẠO & TƯ VẤN THTAX
📌 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP.HCM
📞 0934 518 268 – 0918 774 497