"Tiền thưởng cuối năm có phải đóng thuế không?" "Hoa hồng môi giới nhà có phải kê khai không?" "Tiền giới thiệu khách hàng mấy triệu đồng thì sao?" – Đây là những câu hỏi rất phổ biến nhưng nhiều người vẫn không rõ câu trả lời. Thực tế, PHẦN LỚN các khoản thu nhập không thường xuyên đều phải chịu thuế, nhưng cách tính và mức thuế lại khác nhau tùy từng trường hợp.
LƯU Ý QUAN TRỌNG
Bài viết này cung cấp thông tin tham khảo về thuế đối với các khoản thu nhập không thường xuyên. Do chính sách có nhiều điểm phức tạp và có thể có thay đổi, bổ sung trong quá trình triển khai, chúng tôi khuyến nghị bạn nên xác minh lại thông tin với cơ quan thuế địa phương để nhận được hướng dẫn chi tiết và phù hợp nhất với tình hình cụ thể của mình. Hoặc bạn có thể liên hệ với các dịch vụ tư vấn thuế chuyên nghiệp như THtax để được hỗ trợ toàn diện.
Phân Biệt 3 Loại Thu Nhập Không Thường Xuyên
1. Tiền Thưởng
Định nghĩa:
Tiền thưởng là khoản tiền mà doanh nghiệp, tổ chức chi trả cho người lao động dựa trên kết quả công việc, không tính vào lương cố định.
Các loại tiền thưởng phổ biến:
- Thưởng cuối năm (Tết)
- Thưởng theo dự án
- Thưởng đột xuất
- Thưởng hiệu quả công việc
Thuế TNCN:
Tiền thưởng là một phần của thu nhập từ tiền lương, tiền công, do đó:
- Được cộng vào tổng thu nhập trong kỳ tính thuế
- Áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần (5 bậc từ 2026)
- Được hưởng giảm trừ gia cảnh
Ví dụ:
Anh Nam lương tháng 12 là 20 triệu, được thưởng Tết 50 triệu. Tổng thu nhập tháng 12 = 70 triệu.
- Thu nhập sau bảo hiểm: 70 - 7,35 (10,5%) = 62,65 triệu
- Trừ giảm trừ bản thân: 62,65 - 15,5 = 47,15 triệu
- Thu nhập tính thuế: 47,15 triệu
- Thuế TNCN tháng 12: Khoảng 8,2 triệu (theo biểu thuế 5 bậc)
2. Tiền Hoa Hồng
Định nghĩa:
Tiền hoa hồng là khoản thù lao mà người ủy thác trả cho người trung gian (đại lý hoặc môi giới) về những dịch vụ đã làm, tùy thuộc tính chất và khối lượng công việc.
Các loại hoa hồng phổ biến:
- Hoa hồng bán hàng
- Hoa hồng môi giới bất động sản
- Hoa hồng giới thiệu khách hàng
- Hoa hồng affiliate marketing
Phân loại để tính thuế:
Tiền hoa hồng được chia làm 2 nhóm tùy thuộc vào mối quan hệ với người trả tiền:
Nhóm 1: Hoa Hồng Từ Người Sử Dụng Lao Động (Nơi đang làm việc)
Cách tính: Giống như tiền thưởng
- Cộng vào tổng thu nhập từ tiền lương, tiền công
- Áp dụng biểu thuế lũy tiến
- Được hưởng giảm trừ gia cảnh
Ví dụ:
Chị Lan làm nhân viên kinh doanh tại công ty A, lương cơ bản 15 triệu/tháng, hoa hồng bán hàng tháng 12 là 10 triệu.
- Tổng thu nhập: 25 triệu
- Tính thuế như tiền lương bình thường
Nhóm 2: Hoa Hồng Từ Bên Thứ Ba (Không phải nơi làm việc)
Cách tính: Khấu trừ tại nguồn 10%
- Nếu thu nhập từ 2 triệu đồng/lần trở lên → Bị khấu trừ 10% thuế TNCN
- Người trả tiền khấu trừ và nộp thay
- Cuối năm, người nhận hoa hồng phải quyết toán để tính lại theo biểu thuế lũy tiến
Ví dụ:
Anh Tuấn môi giới bán nhà cho công ty B (không phải nơi làm việc), nhận hoa hồng 50 triệu.
- Công ty B khấu trừ 10%: 5 triệu đồng
- Anh Tuấn nhận: 45 triệu đồng
- Cuối năm, anh Tuấn phải quyết toán để tính lại thuế chính xác
3. Tiền Giới Thiệu (Referral Fee)
Định nghĩa:
Tiền thưởng/hoa hồng nhận được khi giới thiệu khách hàng, người dùng cho một doanh nghiệp, dịch vụ.
Thuế TNCN:
Tiền giới thiệu BẢN CHẤT LÀ HOA HỒNG, do đó áp dụng quy định tương tự:
Nếu nhận từ doanh nghiệp:
- Thu nhập từ 2 triệu đồng/lần trở lên → Bị khấu trừ 10% tại nguồn
- Phải quyết toán cuối năm
Nếu nhận từ cá nhân:
- Không bị khấu trừ tại nguồn
- Phải TỰ kê khai nếu tổng thu nhập trong năm vượt ngưỡng chịu thuế
Ngưỡng Thu Nhập Phải Nộp Thuế
Từ 2026
Cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công:
- Dưới 17,3 triệu/tháng (độc thân): KHÔNG phải nộp thuế
- Dưới 24 triệu/tháng (có 1 người phụ thuộc): KHÔNG phải nộp thuế
Cá nhân có thu nhập từ kinh doanh (bao gồm hoa hồng thường xuyên):
- Dưới 500 triệu/năm: KHÔNG phải nộp thuế
- Trên 500 triệu/năm: Phải nộp thuế
7 Trường Hợp Phải Khai Thuế Thu Nhập Không Thường Xuyên
1. Nhận Hoa Hồng Môi Giới Bất Động Sản
Tình huống: Bạn môi giới bán nhà cho người khác, nhận hoa hồng 100 triệu từ chủ nhà (cá nhân).
Nghĩa vụ thuế:
- Chủ nhà (cá nhân) không khấu trừ thuế
- Bạn phải TỰ kê khai và nộp thuế TNCN khi quyết toán cuối năm
- Nếu đây là thu nhập duy nhất trong năm → Thuế khoảng 17-18 triệu (theo biểu thuế lũy tiến)
2. Nhận Hoa Hồng Bán Hàng Từ Nhiều Công Ty
Tình huống: Bạn làm đại lý bán hàng cho 3 công ty, mỗi tháng nhận hoa hồng từ mỗi công ty khoảng 5 triệu (tổng 15 triệu/tháng).
Nghĩa vụ thuế:
- Mỗi công ty khấu trừ 10% (500.000 đồng/công ty)
- Cuối năm, bạn phải quyết toán để tính lại tổng thu nhập
- Có thể phải nộp thêm hoặc được hoàn lại thuế
3. Nhận Thưởng Lớn Cuối Năm
Tình huống: Lương bạn 20 triệu/tháng, cuối năm được thưởng 100 triệu.
Nghĩa vụ thuế:
- Công ty sẽ tính thuế cho tháng có thưởng dựa trên tổng thu nhập tháng đó
- Thuế tháng đó sẽ cao hơn bình thường
- Khi quyết toán cuối năm, thuế được tính lại trên tổng thu nhập cả năm
4. Nhận Tiền Giới Thiệu Từ App, Website
Tình huống: Bạn giới thiệu 50 người đăng ký sử dụng app ngân hàng, nhận 100.000 đồng/người = 5 triệu.
Nghĩa vụ thuế:
- Nếu ngân hàng trả qua chuyển khoản → Có thể bị khấu trừ 10%
- Nếu nhận qua ví điện tử, thẻ quà tặng → Phải tự kê khai
5. Làm Freelance Nhận Tiền Không Đều
Tình huống: Bạn làm thiết kế đồ họa, có tháng nhận 5 triệu, có tháng nhận 20 triệu.
Nghĩa vụ thuế:
- Nếu tổng thu nhập trong năm dưới 500 triệu: Miễn thuế (từ 2026)
- Nếu trên 500 triệu: Phải đăng ký mã số thuế và kê khai
6. Tham Gia Dự Án, Đề Tài Nghiên Cứu
Tình huống: Bạn tham gia dự án nghiên cứu, nhận thù lao 30 triệu.
Nghĩa vụ thuế:
- Đơn vị chi trả khấu trừ 10% tại nguồn
- Cuối năm phải quyết toán
Lưu ý đặc biệt: Thu nhập từ nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được MIỄN THUẾ từ 2026 (theo Luật TNCN 2025).
7. Nhận Thưởng Từ Cuộc Thi, Gameshow
Tình huống: Bạn trúng giải cuộc thi với giá trị 10 triệu đồng.
Nghĩa vụ thuế:
- Thưởng từ cuộc thi, gameshow: Thuế 10% (trừ tại nguồn)
- Ban tổ chức khấu trừ và nộp thay
- Bạn nhận: 9 triệu đồng
Các Khoản Thu Nhập Không Thường Xuyên ĐƯỢC MIỄN THUẾ
Từ 2026, theo Luật Thuế TNCN 2025, các khoản sau KHÔNG phải nộp thuế:
-
Học bổng từ tổ chức trong nước và ngoài nước
-
Tiền bồi thường bảo hiểm, tai nạn lao động
-
Thu nhập từ chương trình từ thiện, nhân đạo được cơ quan nhà nước cho phép
-
Tiền thưởng từ cơ quan nhà nước về phát hiện hành vi vi phạm pháp luật
-
Thu nhập từ nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (MỚI từ 2026)
-
Thu nhập từ quyền tác giả khi thương mại hóa kết quả khoa học (MỚI từ 2026)
Lời Khuyên Thực Tiễn
1. Lưu Giữ Chứng Từ Đầy Đủ
- Hợp đồng, biên bản thanh lý hợp đồng
- Chứng từ chuyển khoản
- Giấy xác nhận khấu trừ thuế (nếu có)
2. Theo Dõi Tổng Thu Nhập Trong Năm
- Ghi chép các khoản thu nhập không thường xuyên
- Cộng dồn để biết có vượt ngưỡng chịu thuế không
3. Quyết Toán Thuế Đúng Hạn
- Thời hạn: Trước 30/03 năm sau
- Nếu không quyết toán → Bị phạt 1-3 lần số thuế trốn
4. Tham Khảo Chuyên Gia Khi Cần
Khi có nhiều nguồn thu nhập không thường xuyên, việc tự tính thuế rất phức tạp. Nên nhờ:
- Kế toán công ty (nếu là nhân viên)
- Đơn vị tư vấn thuế chuyên nghiệp
- Cơ quan thuế địa phương
Đừng để "không biết" thành "vi phạm". Liên hệ THtax ngay để được tư vấn miễn phí!
Hệ thống văn phòng :
🔹Trụ sở chính: 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Đà Lạt: 72 Nguyễn Công Trứ, Phường Lâm Viên - Đà Lạt, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Kon Tum: 227 Phan Đình Phùng, Phường Đăk Cấm, Tỉnh Quảng Ngãi
🔹VPĐD tại TP. HCM: 779 Huỳnh Văn Lũy, Phường Bình Dương, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Gia Lai: 59 Trường Chinh, Phường An Nhơn Đông, Tỉnh Gia Lai
🔹VPĐD tại Bảo Lộc: 48/49 Phạm Ngọc Thạch, Phường 1 – Bảo Lộc, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Hà Nội: Phòng 701, Tòa nhà Kim Ánh, Số 1 ngõ 78, Phường Cầu Giấy, TP. Hà Nội
CÔNG TY TNHH ĐÀO TẠO & TƯ VẤN THTAX
📌 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP.HCM
📞 0934 518 268 – 0918 774 497